-
Titleนักปราชญ์ผู้ฮู้ติดหลง หงส์ดำติดบ่วง ควายบักเถ่าตื่นไถ
-
Click to subscribe
-
แม้ "ข้อความถอดเสียงนี้" จะพยายามให้ตรงกับเสียงต้นฉบับมากที่สุด ผู้ศึกษาพึงตรวจสอบกับเสียงธรรมบรรยายต้นฉบับ ก่อนนำข้อมูลไปใช้ในการอ้างอิง [ลองพูดคุยกับ AI ทาง Line]
-
ผญาธรรมบทนี้ แทงใจคนเดินทางธรรมอย่างไม่ไว้หน้าใคร> *นักปราชญ์ผู้ฮู้ติดหลง> หงส์ดำติดบ่วง ควายบักเถ่าตื่นไถ*ผญาสั้น ๆแต่สะท้อนสภาพจริงของผู้คนในทางธรรมได้อย่างเจ็บลึกไม่เว้นแม้ครูบาอาจารย์ไม่ยกเว้นนักปฏิบัติไม่ละเว้นผู้ที่ “เคยรู้ เคยเห็น เคยได้”**นักปราชญ์ผู้ฮู้ติดหลง**หมายถึงผู้มีความรู้ มีประสบการณ์ภาวนามาบ้างแต่ยังติดอยู่ใน *วิปัสสนูปกิเลส*ยังเผลอสำคัญตนยังหลงยึดในความรู้ ความดี ความสงบ ความวิเศษอัตตา ทิฐิ มานะ ราคะ ตัณหายังแฝงซ่อนอยู่อย่างแนบเนียนจนผู้รู้เองก็ไม่รู้ว่าตน “ยังติด”**หงส์ดำติดบ่วง**หงส์ คือสัตว์สูง งาม สง่าแต่เมื่อพลาด ก็ยังติดบ่วงได้อุปมาถึงนักบวช นักปฏิบัติที่ยังไม่พ้นบ่วงของมารทั้งบ่วงมนุษย์ — ลาภ ยศ สรรเสริญ ความสุขสบายและบ่วงทิพย์ — นิมิต ฌาน ศีล สมาธิ ญาณทัศนะแม้สภาวะดีงามขั้นต้นหากหลงยึด ก็กลายเป็นบ่วงได้ทั้งสิ้น**ควายบักเถ่าตื่นไถ**หมายถึงพระเถระหรือผู้มีอาวุโสแต่ขาดการสาธยาย ขาดการเรียนรู้ไม่แตกฉานในพระธรรมวินัยเมื่อถึงคราวต้องแสดงธรรมกลับตื่น ตกใจ ประหม่า เหงื่อตกแยกไม่ออกว่าอะไรคือทุกข์สมมติอะไรคือทุกข์ปรมัตถ์มรรค ผล นิพพาน เป็นอย่างไรตอบไม่ได้ ชี้ไม่ชัดอุปมาเหมือนควายแก่ที่ยัง “ตื่นสนาม”ผญาบทนี้ไม่ได้ดูถูกใครแต่ *เตือนทุกฝ่าย* อย่างตรงไปตรงมา– มีความรู้ แต่ไม่มีความสามารถ ก็ไม่พอ– มีประสบการณ์ แต่ไม่กล้าลงลึก ก็ไม่ถึง– มีตำแหน่ง แต่ไม่กล้าหันกลับมาภาวนา ก็ยังติดสังคมจึงเกิดภาพย้อนแย้งฆราวาสกลัวธรรมะพระกลัววินัยทั้งที่นี่คือหัวใจของพุทธศาสนาผญาธรรมบทนี้ไม่ได้สอนให้เราไปตำหนิใครแต่ชวนให้ *หันกลับมาสำรวจตัวเอง*เรากำลังเป็นนักปราชญ์ที่ติดหลงหรือไม่หงส์ที่ยังมีบ่วงคล้องคออยู่หรือเปล่าหรือควายเถ่าที่ตื่นไถอยู่เงียบ ๆ ในใจตนถ้าเห็นได้ตรงนี้ผญาก็ได้ทำหน้าที่ของมันแล้ว**ด้วยความรู้สึกตัว**
